Alleen schrijvend krijgen we corona eronder
Marjolijn Voogel

Ton den Boon, De Taal van het nieuwe normaal: corona in 1000 en enige woorden (De Weideblik 2020), 120 blz.

Het was niet alleen jaar van corona, maar ook van coronaboeken. Taalsocioloog Marjolijn Voogel houdt er zeven naast haar eigen coronadagboek en inventariseert wat wij onder druk van corona deden met onze taal, en vice versa.
Lees verder

De oudheid als vrije ruimte: vrouwelijke kunstenaars en het neoclassicisme
Mieke de Vos

Amelia Rauser, The Age of Undress: Art, Fashion, and the Classical Ideal in the 1790s (Yale University Press 2020), 216 blz.

Voor neoclassicistische kunstenaars was de oudheid een bron van revolutionaire inspiratie, die niet alleen de kunsten, maar ook de Franse Revolutie blijvend vormgaf. Minder bekend is dat onder deze kunstenaars ook veel vrouwen waren, die aan het revolutionaire ‘vrijheid gelijkheid broederschap’ met penseel en kostuum een geheel eigen invulling gaven. Mieke de Vos doet aan de hand van twee recente boeken een aanzet tot een vernieuwde, meer inclusieve canon van het neoclassicisme.


Lees verder

Het prisma Wagner
Hidde Slotboom

Alex Ross, Wagnerism: Art and Politics in the Shadow of Music (Fourth Estate 2020), 769 blz.

In Wagnerism: Arts and Politics in the Shadow of Music laat Alex Ross zien dat bewonderaars van Richard Wagners muziek heus niet alleen in nazi-Duitsland te vinden waren, maar dat elk land wel zijn eigen Wagner had. Wagners muziek en persona zijn daarmee een prisma van de moderniteit in al haar dubbelzinnigheid. Hoe, waarschuwt Hidde Slotboom, de kunsten zowel kunnen verrijken als verblinden.


Lees verder

Een ongehoord goed verhaal: proloog
Iwan Brave

Een ongehoord goed verhaal (proloog) | Iwan Brave

25 jaar geleden besloot de Surinaams-Nederlandse journalist Iwan Brave Nederland te verruilen voor Suriname, uit onvrede over een minderhedendebat waarin vooral over minderheden gesproken werd, maar zelden met hen. In Brieven uit Suriname blikt hij terug op het Nederland van toen, en naar het Nederland van nu. Hoe staan we ervoor, vanuit De West bezien? Deel 1: proloog.


Lees verder

Herinneringen van een cultuurwetenschapper: over het potentieel van de protestgeneratie
Ewout van der Knaap

Helmut Lethen, Denn für dieses Leben ist der Mensch nicht schlau genug (Rowohlt 2020), 383 blz.

Hoewel de naam Helmut Lethen in Nederland weinig belletjes zal doen rinkelen, maakte de revolutionaire cultuurwetenschapper van 1977 tot 1995 school in Utrecht. In het Duitse taalgebied is hij inmiddels een heus cultfiguur geworden, volgens Ewout van der Knaap. In zijn rijke autobiografie treffen we respectievelijk een bevlogen activist, een gedreven (en andermaal miskend) wetenschapper en een ontwapenend oprecht beschouwer van de politieke en maatschappelijke transitie van naoorlogs linksradicalisme naar het huidige rechtspopulisme.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Het HipHopHuis en de Cultuurnota 2021-2024: Cultuur voor iedereen?
Caterine Baeten

Het HipHopHuis en de Cultuurnota 2021-2024: Cultuur voor iedereen? | Caterine Baeten

Dat het Rotterdamse HipHopHuis een plek kreeg in de Basisinfrastructuur (BIS) is een unicum voor een organisatie met wortels in de hiphopcultuur. Er is werk aan de winkel voor de voortrekkers van het HipHopHuis, Aruna Vermeulen, Leal van Herwaarden en Sheree Lenting. Caterine Baeten sprak met hen over het ingewikkelde veld van landelijke en stedelijke cultuurnota’s en de uiteenlopende opvattingen over hiphopcultuur en urban arts in Nederland.


Lees verder

Neppe mensen tussen de tanden spugen
Pieter Kranenborg

Merijn de Boer, De saamhorigheidsgroep (Querido 2020), 400 blz.

‘Schrijvers over schrijvers’, de titel van een reeks waarin Nederlandse literair auteurs schrijven over een volgens hen Heel Goed Nederlands Boek. Deze keer herleest Pieter Kranenborg Merijn de Boer, wiens werk de sluier van de schijn van het gewone leven optilt om te laten zien wat eronder zit: de rare, vieze wezens die we eigenlijk zijn — die brave mensen.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Influencers zijn geen leugenaars, maar keiharde zakenvrouwen
Charlotte Remarque

Doortje Smithuijsen, Gouden bergen: portret van een digitale generatie (De Bezige Bij 2020), 224 blz.

De influencers die Doortje Smithuijsen opvoert in Gouden bergen zijn geen half-mensen, half-algoritmen, schrijft Charlotte Remarque, maar berekenende zakenvrouwen. Het beeld van de internetpersona als egomaniakaal klopt dan ook niet. Sociale media zijn er niet slechts om te zenden, maar vormen het zelf ten opzichte van het digitale juist in wederkerigheid, lijkt Smithuijsen de lezer mee te willen geven.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Haber, Heisenberg, Grothendieck, en hoe we de wereld niet begrijpen
Jeanine Daems

Benjamín Labatut, Het blinde licht (vert. Peter Valkenet, Atlas Contact 2020), 224 blz.

Benjamín Labatuts roman Het blinde licht geeft handen en voeten aan de wetenschappelijke ontwikkelingen van de twintigste eeuw. Uitvindingen van grote wetenschappers als Frits Haber hebben immers twee kanten: ze brachten de mensheid zowel vooruit als dichter bij de afgrond. Jeanine Daems schrijft over de fictieve insteek van Labatuts en bespreekt de onmetelijke gevolgen van een vaak onbegrijpelijke wetenschap.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Sylvia Plath: de vermenselijking van de mythe
Nadia de Vries

Heather Clark, Rode komeet: Het korte leven en de vlammende kunst van Sylvia Plath (vert. Bart Gravendaal e.a., De Arbeiderspers 2020), 1152 blz.

Vaker dan over haar poëzie heeft men het over de mythe rond de tragische dood van Sylvia Plath. Nadia de Vries bespreekt de eerloze mythevorming rondom de auteur en leest Heather Clarks recente biografische bespreking van Plath, die belooft de dichteres uit de schaduw te halen.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids