Vorm als vervorming: Franz Kafka en het beeld
Roelof ten Napel

Franz Kafka, De tekeningen (red. Andreas Kilcher, vert. Willem van Toorn, Athenaeum-Polak & Van Gennep 2021), 336 blz.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Quentin Skinner: een geschiedenis
Rob Hartmans

Quentin Skinner, The Foundations of Modern Political Thought, 2 delen: The Renaissance en The Age of Reformation (Cambridge University Press 1978), 305 en 405 blz.

Keer op keer wijst Quentin Skinner, bekend als historicus van de Cambridge School, ons op het belang van retorica en de historische en genealogische benadering van denkers als Machiavelli, Hobbes en Locke. Rob Hartmans bespreekt zijn invloedrijkste publicaties: ‘Wie minder rigide is en meer historisch besef heeft, treft in Skinners boeken een enorme rijkdom aan kennis en inzicht aan.’


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Vuur: een filosofisch en praktisch probleemgeval
Jelle Reumer

Ignaas Devisch, Vuur: een vergeten vraagstuk (De Bezige Bij 2021), 288 blz.

Van de mythe van Prometheus tot brandstapels, buskruit en verbrandingsmotoren: vuur is in al zijn verschijningsvormen onlosmakelijk verbonden met de mensheid. Filosoof Ignaas Devisch hoopt dit fenomeen filosofischer te duiden, Jelle Reumer leest zijn pleidooi voor een toekomstbestendige relatie tussen mens en vuur.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Reclame voor de filosofie: Alain Badiou over Alain Badiou
Roelof ten Napel

Alain Badiou, Alain Badiou door Alain Badiou: Ode aan de filosofie (vert. Peter Cockelbergh & Bas Matthynssens, Parrèsia 2021), 112 blz.

'Noem mij een filosoof die wel een eerlijk zelfbeeld presenteert.' Schrijver Roelof ten Napel geeft een beknopte lezing van een al even kernachtige introductie tot het werk van Alain Badiou, geschreven door de 84-jarige filosoof zelf.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Herinneringen van een cultuurwetenschapper: over het potentieel van de protestgeneratie
Ewout van der Knaap

Helmut Lethen, Denn für dieses Leben ist der Mensch nicht schlau genug (Rowohlt 2020), 383 blz.

Hoewel de naam Helmut Lethen in Nederland weinig belletjes zal doen rinkelen, maakte de revolutionaire cultuurwetenschapper van 1977 tot 1995 school in Utrecht. In het Duitse taalgebied is hij inmiddels een heus cultfiguur geworden, volgens Ewout van der Knaap. In zijn rijke autobiografie treffen we respectievelijk een bevlogen activist, een gedreven (en andermaal miskend) wetenschapper en een ontwapenend oprecht beschouwer van de politieke en maatschappelijke transitie van naoorlogs linksradicalisme naar het huidige rechtspopulisme.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


‘Een paradoxaal maar onvermijdelijk gevolg’: Jacques Derrida en de filosofische traditie
Roelof ten Napel

Derrida's Marges van de Filosofie verschijnt krap vijftig jaar na de oorspronkelijke Franse publicatie in een grondig herziene vertaling van Ger Groot. Nu de auteur en diens bedoelingen sinds zijn dood werkelijk afwezig zijn, valt er nog steeds betekenis te ontwaren in dit hoofdwerk uit de deconstructivistische traditie. Maar, welke dan, en wat zegt Derrida dan wel, vraagt Roelof ten Napel zich af.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Hitlers alligator en Spinoza’s gelijkschakeling: een brief aan Arnon Grunberg
Ilios Willemars

Ijspegel | Arnon Grunberg

Ilios Willemars leest in de vroege brieven van Arnon Grunberg een levenshouding die (individuele) vrijheid koppelt aan vertrouwen in de toekomst – op het absurde af. Een koppeling waarvan de politieke en filosofische implicaties beschreven worden door Victor Kal in De list van Spinoza. In een persoonlijke brief aan Grunberg vraagt Willemars hoe het nu, anno 2021, gesteld is met die houding.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Briljante chaos
Thijs Kleinpaste

Isaiah Berlin, De egel en de vos: een essay over Tolstojs geschiedfilosofie (vert. Thomas Heij, red. Henry Hardy), ISVW 2020, 176 blz.

De egel en de vos is Isaiah Berlin ten voeten uit, in metaforen waar halve en hele werelden achter schuilgaan, ziet Thijs Kleinpaste. Zoals in veel van Berlins werk, is de auteur zelf aanwezig in zijn studie naar Tolstoj — in lange, barokke zinnen die de lezer desalniettemin meevoeren in hun bedwelmende cadans.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Postkoloniale diagnose, kosmopolitische remedie
Jetske Brouwer

Adom Getachew, Worldmaking after Empire: The Rise and Fall of Self-Determination (Princeton University Press 2019), 288 blz.

In haar uitvoerige intellectuele geschiedenis staat Adom Getachew een postkoloniaal kosmopolitisme voor — te beginnen bij een erkenning van de continuering van imperiale overheersing. Haar protagonisten zijn daarbij niet alleen politieke activisten, ziet Jetske Brouwer, maar evengoed geïnformeerde stemmen die de inconsequenties en manco’s van intellectuele tradities blootleggen.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


De maat der natuur: over morele ordes en naturalistische drogredeneringen
Beate Roessler

Lorraine Daston, Tegen de natuur in (vert. Willem Visser, Octavo 2020), 94 blz.

De coronapandemie als ultieme wraak van de natuur op de mens die haar orde heeft verstoord, een krachtige metafoor. Om de morele orde te bevestigen, redeneren mensen vaak vanuit het ‘onnatuurlijke’, leest Beate Roessler in Lorraine Dastons Tegen de natuur in. Rijst de vraag: wat is dan eigenlijk normativiteit, en waar komt die vandaan?

Lees verder