2026#3 (juni / juli)

Kunst & Literatuur

literatuur

Dorothy Whipple herontdekt

door Christien Franken

Haar naam werd een ondergrens bij nota bene een feministische uitgeverij, zo slecht zou Dorothy Whipple hebben geschreven. Maar de afgelopen jaren zijn haar romans in Engeland herontdekt. Terecht, schrijft Christien Franken. De kritiek die Whipple te verduren kreeg, was volgens haar ronduit seksistisch. Is de tijd nu rijp voor een Nederlandse vertaling?
literatuur literatuur

Lessen voor een vorst

door Irene de Jong

François Fénelon was privéleraar van een Franse troonopvolger. Maar met De avonturen van Telemachus waagde hij het een kritiek op het koningschap te schrijven die Lodewijk XIV bepaald niet beviel. Homerus-specialist Irene de Jong laat zien hoe Fénelon daarbij voortbouwde op de Odyssee. Fénelons onlangs vertaalde klassieker blijkt een vorstenspiegel, bildungsroman en sequel in één.
literatuur

Het huis dat al bewoond is

door Alara Adilow

Met Kookpunt bevestigt Nisrine Mbarki Ben Ayad haar positie als een van de meest eigenzinnige stemmen in de Nederlandstalige literatuur. Alara Adilow beschrijft in deze recensie hoe een ogenschijnlijk huiselijk universum, met keukens, tuinen en rituelen, uitgroeit tot een diepgaande reflectie over macht, zichtbaarheid en lichamelijkheid.
  • Nisrine Mbarki Ben Ayad, Kookpunt (Pluim 2025), 160 blz.
boekencultuur

(Sp)etterende Letteren, een afscheid

door Daphne de Heer

Vaste columnist voor de Nederlandse Boekengids Daphne de Heer zoekt er de kracht voor: ieder nummer geeft ze haar kijk op kwesties in de wereld van de Nederlandse literatuur. In deze laatste aflevering maakt ze de balans op. Er gaan dingen goed in het boekenvak en de literaire wereld, maar nog steeds ziet ze een zwijg- en angstcultuur, die in stand wordt gehouden door een kleine groep relatief machtige mannen.
literatuur

De fatale aantrekkingskracht van een Roemeens dorp

door Tommy van Avermaete

De Roemeense schrijver Iulian Bocai schetst het leven op het platteland in beelden die tegelijk uitnodigen en afstoten. Wat maakt zijn roman realistisch, en waar schuurt hij met het onwerkelijke? Hoe verhoudt de ontluisterende armoede zich tot de kinderlijke verwondering van het hoofdpersonage? Boekengids-redacteur Tommy van Avermaete las het boek en betrad een nogal macaber universum.
literatuur

Driestemmig: Tot alles in beweging komt

door Erwin Hurenkamp, Jane Stuhlmacher & Benjamin De Roover

Voor deze editie van de rubriek Driestemmig lazen drie jonge schrijvers de debuutroman van gelauwerd dichter Ester Naomi Perquin. Erwin Hurenkamp (1993), Jane Stuhlmacher (1999) en Benjamin De Roover (1996) nemen je mee langs hun observaties over wat dat met je doet: een roman lezen die duidelijk geschreven is door een dichter.
poëzie

Uitgepoëtiseerde stripboeken

door Robbert-Jan Henkes

Vertaler en dichter Robbert-Jan Henkes is heel enthousiast over Addertje, de dichtbundel van Jolanda Kooijmans, die bekroond is met de Amarte Literatuurprijs 2026. ‘Wat is dat voor zwarte madammenmagie? Who can that? Nou, Jolanda Kooijmans dus.’
  • Jolanda Kooijmans, Addertje (Koppernik 2025), 152 blz.

Toen & Nu

literatuur

Een zinkende wereldorde. Het interbellum volgens Thomas Pynchon

door Lodewijk Verduin

De invloedrijke schrijver Thomas Pynchon is weliswaar op hoge leeftijd, maar met zijn nieuwste boek Shadow Ticket neemt hij nog allerminst afscheid. Hij brengt de lezer gewoon terug naar zijn vertrouwde universum. Lodewijk Verduin vraagt zich af of deze historische schelmenroman iets nieuws te zeggen heeft in een tijd die zelf steeds pynchonesker lijkt.
geschiedenis

Bloed, geld en slaven: de pijn van heden en verleden

door Wim Verbaal

Nog altijd zijn er stemloze slachtoffers van slavernij van eeuwen geleden. De laatste jaren hebben onderzoekers geprobeerd hun identiteit en verhaal te achterhalen om ze een stem te geven. Wim Verbaal laat zien dat sommige pogingen succesvoller zijn dan andere, aan de hand van Siddharth Kara’s boek over slavenschip de Zorg, teksten van Omar ibn Said en een biografie over Mahboob Qirvanian. En hij herinnert ons eraan dat slavernij van alle tijden is – ook de onze.
geschiedenis

Opportunistisch verstandshuwelijk

door Ivo van de Wijdeven

Bij de oorlog in Oekraïne krijgt Poetin momenteel rugdekking van Xi. Maar historisch gezien is steun van China aan Rusland niet vanzelfsprekend. Hoe veranderde de relatie tussen de twee grootmachten door de eeuwen heen? En wat zeggen die veranderingen over de huidige geopolitieke verhoudingen? Ivo van de Wijdeven laat dat zien in zijn bespreking van Sören Urbansky en Martin Wagners China en Rusland.

Politiek & Maatschappij

democratie

De legitimiteit van de verzorgingsstaat. Een interview met Femke Roosma

door Merlijn Olnon

Femke Roosma bekleedt de Joop den Uyl-leerstoel aan de Universiteit van Amsterdam en doet momenteel onderzoek naar de transformatie en de legitimiteit van de Nederlandse verzorgingsstaat. Gedurende het tweede semester van het academisch jaar 2025-2026 verblijft ze als research fellow aan het Netherlands Institute for Advanced Study in the Humanities and Social Sciences (NIAS) in Amsterdam. 
geschiedenis politiek

Middenklasse in meervoud

door Arnold de Groot

Wat betekent klasse vandaag de dag? In het politieke en publieke debat gaat het maar al te vaak over afkomst en identiteit, waardoor economische verhoudingen naar de achtergrond verdwijnen. In dit essay bespreekt Arnold de Groot twee boeken die klasse weer centraal willen stellen. Maar zou een overtuigende klassenanalyse niet meerdere dimensies moeten omvatten? Materiële positie en cultuur, opleiding en levensstijl?  

Wetenschap & Wij

wetenschapsbedrijf

Zeker bij twijfel

door Geerdt Magiels

Bioloog Geerdt Magiels bespreekt twee boeken over zekerheden en onzekerheden in de wetenschap. Het is altijd zoeken naar een balans tussen enerzijds de feiten en empirische gegevens, en anderzijds overtuigingen en aannames. Maar: 'conceptuele instrumenten om misleidende denkramen, argumentatieve trucs, selectief gekozen gegevens of verwarrende beweringen over oorzaak en gevolg te herkennen zouden in elk onderwijspakket een vaste plaats moeten krijgen.'
Advertentie
Banner DBNG 2026 #2