JZEP 2019, de shortlist: De dingen, ze zingen
🖋 Marion Bruinenberg

In aanloop naar de uitreiking van de Joost Zwagerman Essayprijs 2019 publiceert de Nederlandse Boekengids deze week de vijf door de jury genomineerde inzendingen online. De prijs, bedoeld om nieuw essayerend talent voor het voetlicht te brengen, wordt op maandag 18 november uitgereikt in Alkmaar, in het kader van de Joost Zwagerman-lezing door Julian Barnes. U vindt de vijf essays op de shortlist (zeer) binnenkort ook op het papier van de Nederlandse Boekengids 2019#6. Vandaag aflevering vier: Marion Bruinenberg, met haar essay over dingenliefde.


Lees verder

JZEP 2019, de shortlist: Een te strak gespannen draad
🖋 Jolanda van Benthem

In aanloop naar de uitreiking van de Joost Zwagerman Essayprijs 2019 publiceert de Nederlandse Boekengids deze week de vijf door de jury genomineerde inzendingen online. De prijs, bedoeld om nieuw essayerend talent voor het voetlicht te brengen, wordt op maandag 18 november uitgereikt in Alkmaar, in het kader van de Joost Zwagerman-lezing door Julian Barnes. U vindt de vijf essays op de shortlist (zeer) binnenkort ook op het papier van de Nederlandse Boekengids 2019#6. Vandaag aflevering drie: Jolanda van Benthem, met haar essay over haar boerenfamilie, utiliteitsdenken en ons landschap.


Lees verder

JZEP 2019, de shortlist: Bach horen, Bacon zien, Barthelme lezen
🖋 Caroline Benoit

In aanloop naar de uitreiking van de Joost Zwagerman Essayprijs 2019 publiceert de Nederlandse Boekengids deze week de vijf door de jury genomineerde inzendingen online. De prijs, bedoeld om nieuw essayerend talent voor het voetlicht te brengen, wordt op maandag 18 november uitgereikt in Alkmaar, in het kader van de Joost Zwagerman-lezing door Julian Barnes. U vindt de vijf essays op de shortlist (zeer) binnenkort ook op het papier van de Nederlandse Boekengids 2019#6. Vandaag aflevering twee: Caroline Benoit met haar essay ‘over de hedendaagse Lage Landen-literatuur als tandeloze hond’.


Lees verder

JZEP 2019, de shortlist: Prijskaartje van een herinnering
🖋 Jelena Barišić

In aanloop naar de uitreiking van de Joost Zwagerman Essayprijs 2019 publiceert de Nederlandse Boekengids deze week de vijf door de jury genomineerde inzendingen online. De prijs, bedoeld om nieuw essayerend talent voor het voetlicht te brengen, wordt op maandag 18 november uitgereikt in Alkmaar, in het kader van de Joost Zwagerman-lezing door Julian Barnes. U vindt de vijf essays op de shortlist (zeer) binnenkort ook op het papier van de Nederlandse Boekengids 2019#6. Vandaag aflevering een: Jelena Barišić, met haar essay over herinnering, identiteit en afscheid.


Lees verder

Zwarte vlekken. Waar en waarom Amerika haar imperium verstopt
🖋 Thomas Smits

De meeste mensen associëren de Verenigde Staten nog altijd niet met kolonialisme of imperialisme. Historicus Thomas Smits bespreekt Daniel Immerwahrs How to Hide an Empire, en laat zien dat deze misvatting funest is voor een goed begrip van de geschiedenis en huidige staat van ‘s werelds machtigste imperium.


Lees verder

Afscheid van het lezen: over Harold Bloom (1930-2019)
🖋 Lodewijk Verduin

14 oktober jongstleden overleed literatuurwetenschapper Harold Bloom, een bevlogen pleitbezorger van de letteren voor de een, een reactionaire verdediger van ‘de westerse canon’ voor de ander. Aan de hand van zijn laatste, elegische boek Possessed by Memory weegt Lodewijk Verduin Blooms literaire nalatenschap.


Lees verder

De middeleeuwen zijn zo onschuldig nog niet
🖋 Claire Weeda

Elke wetenschap is op vele innige manieren verbonden met haar object van studie. In de premoderne historische wetenschappen houdt de vraag of racisme al bestond in de Europese ‘middeleeuwen’ dan ook direct verband met de diversiteit van het vakgebied. Aan de hand van recent onderzoek laat cultuurhistoricus Claire Weeda zien dat, voordat we racisme in de middeleeuwen en de mediëvistiek serieus kunnen onderzoeken, het idee van ‘de middeleeuwen’ zelf zeer kritisch moet worden bekeken.


Lees verder

Unbecoming: Michelle Obama’s breuk met perfectie
🖋 Munganyende Hélène Christelle

Inmiddels zijn de voorverkiezingen voor het Amerikaanse presidentschap vergevorderd. Even leek het anders, maar Michelle Obama maakte voor het verschijnen van haar memoires al heel duidelijk dat ze geen gooi naar het ambt zou doen. Dat doet volgens Munganyende Hélène Christelle niet af aan de betekenis van haar nalatenschap, met name voor vrouwen van kleur.


Lees verder

Het gedicht. Behoudend maar briljant.
🖋 Piet Gerbrandy

Piet Gerbrandy leest The Poem, het levenswerk van dichter en criticus Don Paterson, dat een tegelijk conservatieve en duizelingwekkend rijke visie biedt op wat poëzie vermag.


Lees verder

Vaccinaties, vanzelfsprekend?
🖋 Hans Rümke

Nu anti-vaxxers een steeds luidere stem in het publieke debat hebben, is het niet vreemd dat veel mensen met vragen over vaccins zitten: hoe werken ze, waartegen beschermen ze, hoe weten we dat ze veilig zijn? En wat zouden we aan de daling van de vaccinatiegraad kunnen doen? Op die vragen geeft vaccinatiedeskundige Hans Rümke antwoord.


Lees verder

Het tijdperk van het wetenschappelijk tijdschrift
🖋 Ad Maas & Noortje Jacobs

Onderzoekers en academici voelen een enorme druk om zo vaak mogelijk te publiceren, het liefst in high impact journals. Wetenschappelijke tijdschriften lijken misschien een fundamenteel onderdeel van de moderne onderzoekspraktijk, maar Noortje Jacobs en Ad Maas laten zien dat deze journals pas recent hun huidige vorm vonden. Is het tijdperk van het wetenschappelijke tijdschrift inmiddels voorbij?


Lees verder

Lof van de illogica. Over De God Denkbaar Denkbaar de God van Willem Frederik Hermans
🖋 Anneke Brassinga

‘Schrijvers over schrijvers’, de titel van een reeks waarin Nederlandse literair auteurs schrijven over een volgens hen Heel Goed Nederlands Boek. Anneke Brassinga herlas De God Denkbaar Denkbaar de God van Willem Frederik Hermans en moest opnieuw schaterlachen om deze betoverende lofzang op de illogica.
Lees verder

Grensoverschrijdend moederschap: literaire roadmaps van liefde en verlies
🖋 Ilse Lazaroms

Geschiedenissen van moederschap, van liefde en verlies, daarover spreken archieven niet. Ilse Lazaroms onderzoekt die onbekende verhalen in de literatuur, de plek waar talloze verloren moeders en kinderen ten langen leste een stem krijgen.


Lees verder

Abram de Swaan en het scharnier van de eer
🖋 Arjan Post

Hebben alle mannen in wezen moeite met opklimmende vrouwen? Arjan Post onderzoekt in zijn bespreking van Abram de Swaans Tegen de vrouwen het wereldwijde identitaire en religieuze verzet tegen vrouwenemancipatie – en of dat weerwerk per definitie hetzelfde is als vrouwenhaat.

* Verder lezen én de Boekengids steunen? Word nu abonnee. (Al abonnee? Log dan eerst even in.)

Bibliomemoires: van beroemde auteurs en de dingen die niet voorbij gaan
🖋 Christien Franken

Literatuurwetenschap over Grote Auteurs kan behoorlijk saai en onpersoonlijk zijn. Daarom is er de bibliomemoire, een genre waarin, vaak onbeschaamd en op persoonlijke wijze, de liefde betuigd wordt aan grote schrijvers en hun werk. Christien Franken las er vier en vroeg zich af of ze erin slagen iets toe te voegen aan wat we al weten over D.H. Lawrence, Jane Austen, Katherine Mansfield en George Eliot.

* Verder lezen én de Boekengids steunen? Word nu abonnee. (Al abonnee? Log dan eerst even in.)

‘Het Internet’, in real life-fetisjisme en Søren Kierkegaard
🖋 Patricia de Vries

Het internet is niet alleen alomtegenwoordig, ook boezemt het ons steeds meer angst in: zijn onze data wel veilig, en kunnen we nog wel zonder onze smartphone? Patricia de Vries gaat online met Søren Kierkegaard, de angstfilosoof par excellence, en laat zien dat we de invloed van het internet pas kunnen begrijpen als we het als deel van onze werkelijkheid beschouwen.

* Verder lezen én de Boekengids steunen? Word nu abonnee. (Al abonnee? Log dan eerst even in.)

Ter verdediging van de boekbespreking
🖋 David Beer

David Beer houdt een vurig pleidooi voor de boekbespreking. Lezen is denken in gemeenschap, en de boekbespreking is daar zowel een fundamenteel onderdeel als de bestendiging van. Door boeken te bespreken kunnen uit de lezersgemeenschap nieuwe ideeën ontstaan, waardoor de boekbespreking onmisbaar is voor zowel wetenschap als samenleving.


Lees verder

Het hoogtepunt van het Nederlandse welvaartskapitalisme: J.C. van Markens Delftse arbeidersparadijs
🖋 Erik de Gier

Van bedrijven verwachten we dat ze rekening houden met het klimaat, goed zorgen voor hun personeel en maatschappelijk verantwoord ondernemen. Dat deze eisen een veel meer alomvattende voorgeschiedenis kennen in het zogenaamde welvaartskapitalisme wordt vaak achterwege gelaten. Erik de Gier bespreekt het belangrijkste Nederlandse voorbeeld van welvaartskapitalisme en vindt daar lessen voor de toekomst.

* Verder lezen én de Boekengids steunen? Word nu abonnee. (Al abonnee? Log dan eerst even in.)

Een filosoof aan de wandel: onderzoek naar het alledaagse
🖋 Jan Willem Duyvendak

Zijn de dingen die we ‘gewoon’ vinden wel zo gewoon, hoe kunnen we het alledaagse filosofisch bevragen, en wat hebben we daar eigenlijk aan? Jan Willem Duyvendak bespreekt Thuis. Filosofische verkenningen van het alledaagse van Pieter Hoexum en onderzoekt wat er zo gewoon en tegelijkertijd zo bijzonder is aan thuisgevoel.

* Verder lezen én de Boekengids steunen? Word nu abonnee. (Al abonnee? Log dan eerst even in.)

Foeteraar in de vrolijke tram: over het oeuvre van Arie Storm
🖋 Herman Stevens

Arie Storm mag dan bekend (en berucht) zijn vanwege zijn vaak genadeloze recensies van Nederlandse romans, in eerste instantie is hij zelf romanschrijver. In zijn nieuwste boek, een essaybundel getiteld Het horrortheater van de Nederlandse literatuur, krijgt een aantal medeauteurs er weer flink van langs. Toch is collega’s affakkelen niet de hoofdmoot van dat boek, aldus Herman Stevens. Stevens leest Horrortheater in het verlengde van Storms romans en legt verrassende verbanden, die ons doen inzien wat voor een (tijdsgeest)gevoelig romancier Storm is.

* Verder lezen én de Boekengids steunen? Word nu abonnee. (Al abonnee? Log dan eerst even in.)