Van links Londen tot brutalistisch Bisjkek: het optimisme van Owen Hatherley
Aimée Plukker

Owen Hatherley, Clean Living in Difficult Circumstances: Finding a Home in the Ruins of Modernism (Verso 2021), 336 blz.

Brutalistische bouwwerken, doorgeslagen kapitalisme en de ultieme socialistische stad. De Britse architectuurcriticus en veelschrijver Owen Hatherley reist al jaren het Europese continent af om politieke ruimtes in al hun verscheidenheid vast te leggen en duiden. Aimée Plukker leest zijn snel groeiende oeuvre.


Lees verder

Oscar Wilde: het schrijverschap als oeuvre
Maarten Asscher

Nicholas Frankel, The Invention of Oscar Wilde (Reaktion Books 2021), 288 blz.

Wat is het toch met de alsmaar groeiende reputatie van Oscar Wilde? De schrijver was zijn tijd ver vooruit: het type bevrijdende en tegelijk existentiële zelfrealisatie dat zijn handelsmerk was, zou pas na de Tweede Wereldoorlog weer in de Europese literatuur optreden. Maarten Asscher vraagt zich af wat de constante gedaanteverandering van het publieke persona Wilde ons vertelt over deze bij uitstek moderne schrijver, die als een van de eersten de belichaming vormde van zijn werk, in plaats van andersom.


Lees verder

Strijden tegen stigma: de moeizame destigmatisering van psychische problemen
Irene Geerts

Anita Hubner, Vertel ik het wel of vertel ik het niet? Omgaan met het stigma op psychische aandoeningen (Boom 2021), 176 blz.

Mensen met psychische problemen zijn daarmee dubbel belast: niet alleen lijden zij onder hun aandoeningen, ze krijgen ook al eeuwenlang te maken met verschillende vormen van maatschappelijk stigma. Onderzoeker Irene Geerts houdt twee recente pleidooien tegen die stigmatisering tegen het licht van de recente geschiedenis.


Lees verder

De Jonge Jury: van leesbevordering tot pulppromotie
Yra van Dijk en Marie-José Klaver

De Jonge Jury: van leesbevordering tot pulppromotie - Yra van Dijk en Marie-José Klaver

Dat leesbevordering in Nederland hard nodig is, daarover is iedereen het wel eens. Ook over hoe we in Nederland het lezen willen bevorderen, lijkt inmiddels consensus te bestaan: het maakt niet uit wat kinderen en tieners lezen, als ze maar lezen. Een perverse consensus, betogen Yra van Dijk en Marie-José Klaver in de Nederlandse Boekengids en de Volkskrant. In de strijd tegen ontlezing worden op de basisschool en in de onderbouw geen eisen gesteld aan de kwaliteit van de te lezen boeken. Integendeel, met overheidsgeld wordt hypercommerciële pulp aan leerlingen opgedrongen. De prijs van de Jonge Jury fungeert daarbij als vliegwiel. Van Dijk en Klaver lazen de genonimeerden voor de shortlist van dit jaar en alle winnaars van de prijs in de afgelopen tien jaar. Een analyse.


Lees verder

Olga Tokarczuk en het ‘wordende organisme’ van de werkelijkheid
Arent van Nieukerken

Olga Tokarczuk, Oer en andere tijden (vert. Karol Lesman) (De Geus 2020 (1998)), 240 blz.

Aan de hand van drie romans zet polonist Arent van Nieukerken uiteen hoe het werk van Olga Tokarczuk bezien moet worden binnen de Poolse traditie, en schetst daarmee haar complexiteit. Tokarczuks werk is niet de eenduidige afwijzing van de nationale mythes die haar critici ervan maken, maar een poging die tot iets nieuws samen te smeden.


Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Kennisrepublieken, kennislandschappen
Michiel Baud

Nicola Miller, Republics of Knowledge: Nations of the Future in Latin America (Princeton University Press 2020), 304 blz.

Nicola Millers Republics of Knowledge laat zien hoe belangrijk transnationale wetenschappelijke kennis was voor de Latijns-Amerikaanse onafhankelijkheid. Michiel Baud leest en looft haar bespreking van deze ‘kennisrepublieken‘, maar vraagt zich af of het idee van een kennislandschap misschien niet passender is.

Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Rationele grond: de modernisering van Nederland volgens Auke van der Woud
Ad Maas

Auke van der Woud, Het landschap, de mensen: Nederland 1850-1940 (Prometheus 2020), 448 blz.

Het landschap bepaalt de levens van de mensen die erin wonen, maar juist in Nederland is het omgekeerde net zo waar. Deze wisselwerking, blijkt uit Auke van der Wouds inmiddels monumentale serie over het onderwerp, kunnen we zien als een gestage beweging richting rationalisering, ordening en efficiëntie. Of juist het omgekeerde? Een oeuvrebespreking door Ad Maas.

Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Wat rijmt op danser
Nadia de Vries

Lieke Marsman, In mijn mand (Pluim 2021), 53 blz. Wat rijmt op danser | Nadia de Vries

In haar nieuwe poëziebundel In mijn mand voert Lieke Marsman het (zieke) lichaam op als kritische spreker en lyrisch materiaal. Hiermee rekt zij de gangbare beeldvorming rondom kwetsbaarheid een beetje verder op: weg van het stigma en dichter naar het menselijke toe, betoogt schrijver Nadia de Vries.

Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Tamelijk onbestemde angst
Roelof ten Napel

A. Alberts, De honden jagen niet meer (Van Oorschot 1979), 81 blz.

Schrijver Roelof ten Napel herleest A. Alberts‘ De honden jagen niet meer, een spaarzame roman die hem vult met een gevoel van nabijheid dat geen uitleg behoeft.

Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids


Je eerste schreeuw: over het hedendaagse abortusdebat
Trudy Dehue

Jan de Bruijn, Geschiedenis van de abortus in Nederland: een analyse van opvattingen en discussies 1600-1979 (Van Gennep 1979), 330 blz.

Er is in de tweeënveertig jaar sinds het verschijnen van Jan de Bruijn’s baanbrekende Geschiedenis van de abortus in Nederland het nodige veranderd in onze kijk op abortus. Trudy Dehue herleest het werk en trekt de lijn door naar vandaag – langs de impact van de Wet Afbreking Zwangerschap (1984), de Amerikaanse culture wars en de pretecho. Wat blijkt: het zelfbeschikkingsrecht van de (zwangere) vrouw heeft een geduchte nieuwe tegenstrever gevonden in de commercie.

Beste lezer,

de Nederlandse Boekengids is een geheel zelfstandig tijdschrift en is volledig afhankelijk van abonnees en adverteerders. Als u nu een abonnement neemt, is niet alleen deze bijdrage al meteen te lezen, maar bovendien al onze eerdere stukken en nummers. Sluit hier uw abonnement af.

Met boekengroet,

de redactie van de Nederlandse Boekengids